چهارشنبه, 28 شهريور 1397 :: Wednesday, 19 September 2018
کد خبر: 134321

تصمیم گیری های جدی در آنکارا

رئیس جمهوری اسلامی ایران، جناب آقای حسن روحانی، رئیس جمهوری فدراسیون روسیه، جناب آقای ولادیمیر پوتین، و رئیس جمهوری ترکیه، جناب آقای رجب طیب اردوغان، برای برگزاری نشست سه‌جانبه‌ای در تاریخ 4 آوریل 2018 در آنکارا گرد هم آمدند.
تصمیم گیری های جدی در آنکارا به گزارش خبرنگار اتاق خبر 24

حسن روحانی رئیس جمهور کشورمان به دعوت رسمی همتای ترکیه‌ای خود به آنکارا سفر کرد و دیشب پس از انجام جلسات مهمی مجددا به ایران وارد شد. روحانی در این سفر ضمن شرکت و سخنرانی در اجلاس سه جانبه ایران، ترکیه و روسیه با اردوغان و پوتین دیدارهای جداگانه‌ای نیز داشت.

تهران و آنکارا همانند دیگر کشورها روابط پرفرازونشیبی را در کارنامه روابط دوجانبه خود دارند. اما به‌دلیل برخی مسائل امروز روابط ایران و ترکیه علی رغم برخی عدم تفاهم ها در وضعیت نسبتا خوبی قرار دارد و دو کشور در بسیاری از مسائل منطقه‌ای دیدگاه‌های یکسانی را پیگیری می‌کنند.

در این میان افزایش سفرهای مقامات دو کشور حائز اهمیت است. اردوغان رئیس جمهور ترکیه در چهارم اکتبر به همراه شمار زیادی از وزرای خود به تهران سفر کرد و به این شکل چهارمین نشست شورای عالی همکاری‌های استراتژیک دو کشور برگزار شد.

حجت الاسلام والمسلمین روحانی نیز آذرماه سال گذشته در صدر هیاتی عالی رتبه برای شرکت در اجلاس فوق العاده سران و مسئولان ارشد 57 کشور عضو سازمان همکاری اسلامی در خصوص قدس شریف، به ترکیه سفر کرد. سران کشورهای اسلامی در این اجلاس، موضوع تصمیم غیرقانونی، تحریک آمیز آمریکا در ارتباط با قدس شریف را مورد بحث و تبادل نظر قرار دادند و مواضع جمهوری اسلامی ایران را در ارتباط با این موضوع تشریح و تبیین شد.

 

ترکیه با وجود مخالفت‌های ناتو، برای خریداری پیشرفته‌ترین سیستم دفاع موشکی با روسیه وارد مذاکره شده و همکاری‌های نزدیکی را با کرملین در سوریه آغاز کرده است. در ضمن، ترکیه و ایران برای توسعه همکاری‌های نظامی در عراق و سوریه با هم به توافق رسیده‌اند. این در حالی است که پیش از این رقیب یکدیگر بوده و هر یک از طرف‌های متفاوتی در درگیری‌های عراق و سوریه حمایت می‌کردند.

در حال حاضر ایران، روسیه و ترکیه در حال همکاری سه‌جانبه در طیف گسترده‌ای از امور هستند. این موارد شامل حمایت مشترک از مذاکرات آستانه، متعهد شدن برای استخراج نفت از دریای خزر و ایستادن در کنار قطر در درگیری این کشور با عموزادگان عرب خود در خلیج فارس است. اما نگرانی ترکیه از پیشروی بیشتر کردها در خاک سوریه، اصلی‌ترین عامل در نزدیک شدن این کشور به ایران و روسیه بوده است.

 

 

در نشست قبلی چه گذشت؟

دور نخست نشست روسای‌جمهور سه کشور فوق‌الذکر برای چاره‌اندیشی پیرامون وضعیت سوریه، چهارشنبه اول آذر ۹۶ (۲۲ نوامبر ۲۰۱۷) در سوچی روسیه برگزار شد. جاییکه آقایان «روحانی»، «پوتین» و «اردوغان» بر ضرورت اهتمام بیش از پیش همه طرفین درگیر در سوریه به آغاز روند سیاسی تاکید کردند و تصریح داشتند که «تهران»، «مسکو» و «آنکارا» تاکنون در چارچوب روند آستانه، نقش مهمی در جهت دادن به تحولات میدانی سوریه و تسهیل روند شکست تروریسم در این کشور داشته‌اند.

از محوری‌ترین توافقات حاصل شده میان ایران، روسیه و ترکیه در نشست سوچی، تاکید بر ضرورت حفظ تمامیت ارضی، حاکمیت، وحدت و استقلال سوریه بود. امری که در ایجاد همگرایی سیاسی و میدانی میان سه کشور جهت به شکست کشاندن تروریست‌های مستقر در سوریه بسیار حائز اهمیت بود. بگونه‌ای که پس از آن، دولت قانونی سوریه و ارتش این کشور دستاورد‌های قابل توجهی را در عرصه‌های سیاسی و میدانی کسب کردند که مهم‌ترین آن‌ها بازپس‌گیری غوطه‌شرقی از تروریست‌ها بود.

همچنین یکی از نتایج مشخص نخستین دور نشست روسای جمهور ایران و روسیه و ترکیه پیرامون موضوع سوریه در سوچی، برگزاری کنگره سراسری گروه‌های مختلف سوری (اعم از موافقان و مخالفان بشار اسد) به منظور تدوین قانون اساسی جدید سوریه بود. کنگره‌ای که با عنوان «مذاکرات ملی سوریه» در روز‌های ۱۰ و ۱۱ بهمن سال ۱۳۹۶ در سوچی روسیه با مشارکت اکثر گروه‌های سوری و حضور بیش از یکهزار و ۶۰۰ نفر از افراد موثر در تحولات این کشور برگزار شد.

نکته قابل ذکر آنکه، ۲۴ ساعت قبل از برگزاری نشست سوچی با مشارکت سران سه کشور موثر در سوریه شامل ایران، روسیه و ترکیه، پوتین رئیس جمهور روسیه در کاخ سوچی با «بشار اسد» همتای سوری‌اش دیدار کرده بود. امری که به معنای نقش غیرقابل انکار دولت قانونی سوریه در پیشبرد تحولات در این کشور پس از ۷ سال جنگ داخلی در آن بود.

 

 

دستاوردهای دور دوم نشست سه جانبه ایران، روسیه و ترکیه

محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه کشورمان که به جمهوری آذربایجان سفر کرده است، پس از ورود به باکو در جمع خبرنگاران گفت: نشست آنکارا نشست بسیار خوبی بود. این نشست، فرصتی مناسب برای سه رئیس‌جمهور بود. علاوه بر ملاقات دو جانبه‌ای که جناب آقای روحانی با همتایان آذربایجانی و روسی  خود درباره مسائل دو جانبه و تحولات منطقه داشتند، یکبار دیگر در خصوص روند مذاکرات آستانه که باعث کاهش تشنج و تنش در سوریه و روند اجلاس سوچی و اقداماتی که بعد از آن انجام شد مخصوصا همکاری سه کشور برای کمک انسانی به سوریه و مردم سوریه بحث های خوبی بین سه رئیس‌جمهور مطرح شد.

وی افزود: ممکن است اختلاف نظرهایی در خصوص سیاست‌هایی که دنبال می‌شود، وجود داشته باشد،  اما هر سه کشور در این هدف که هر سه به دنبال یک راه حل صلح امیز هستند متفق‌القول هستند و بر تمامیت ارضی و استقلال و حاکمیت ملی سوریه تاکید دارند. از طرف دیگر سیاست‌هایی که به دنبال ایجاد اختلاف قومیتها بین سوریه است مخصوصا توسط آمریکا، اقدامی مردود شناخته شد.

 

 

بیانیه مشترک ایران، روسیه و ترکیه

رؤسای جمهوری اسلامی ایران ، روسیه و ترکیه در بیانیه ای مشترک، با اشاره به اینکه فرمت آستانه، تنها ابتکار بین‌المللیِ مؤثری بوده است که به کاهش خشونت در سراسر سوریه کمک کرده و در برقراری صلح و ثبات در سوریه نقش داشته است، بر عزم خود مبنی بر ادامۀ همکاری فعال دربارۀ سوریه تاکید کردند.

این بیانیه مشترک روز چهارشنبه و در پایان اجلاس آنکارا، به امضای حجت‌الاسلام حسن روحانی ، ولادیمیر پوتین و رجب طیب اردوغان رسیده است.

 

 متن بیانیه مشترک رؤسای جمهوری ایران ، روسیه و ترکیه به این شرح است:

 

رئیس جمهوری اسلامی ایران، جناب آقای حسن روحانی، رئیس جمهوری فدراسیون روسیه، جناب آقای ولادیمیر پوتین، و رئیس جمهوری ترکیه، جناب آقای رجب طیب اردوغان، برای برگزاری نشست سه‌جانبه‌ای در تاریخ 4 آوریل 2018 در آنکارا گرد هم آمدند.

رؤسای جمهور، به تحولات مربوط به سوریه از زمان برگزاری آخرین نشست خود در تاریخ 22 نوامبر 2017 در سوچی توجه ویژه مبذول داشتند؛

رضایت خود از نتایج نخستین سالِ نشست‌های آستانه که از ژانویۀ 2017 برگزار شد را ابراز داشته، تأکید کردند که فرمت آستانه تنها ابتکار بین‌المللیِ مؤثری بوده است که به کاهش خشونت در سراسر سوریه کمک کرده  و در برقراری صلح و ثبات در سوریه نقش داشته و به منظور یافتنِ راه‌حل سیاسیِ پایدار برای مناقشۀ سوریه به فرایند ژنو شتاب داده است؛

بر عزم خود مبنی بر ادامۀ همکاری فعال خود دربارۀ سوریه به منظور دستیابی به آتش‌بس پایدار میان طرف‌های درگیر و پیشبرد فرایند سیاسی طبق آنچه در قطعنامۀ 2254 شورای امنیت سازمان ملل ترسیم شده است تأکید کردند؛

بر پایبندی مستمر و قویِ خود به حاکمیت، استقلال، وحدت، تمامیت ارضی و ماهیت غیرقومیِ سوریه تأکید ورزیدند. آنها تأکید کردند که هیچ اقدامی، صرف نظر از اینکه چه کسی آن را انجام دهد، نباید ناقض این اصولی باشد که به تأیید قطعنامه‌های مربوط سازمان ملل و نیز خواست نمایندگان همۀ بخش‌های جامعۀ سوری رسیده است. آنها همۀ تلاش‌ها برای ایجاد واقعیت‌های جدید در عرصۀ میدانی به بهانۀ مبارزه با تروریسم را رد کرده، عزم خود را مبنی بر ایستادگی در برابر مقاصد جدایی‌طلبانه که به دنبال تضعیف حاکمیت و تمامیت ارضی سوریه و امنیت ملیِ کشورهای همسایه است ابراز داشتند؛

این باور خود را ابراز داشتند که «کنگرۀ گفتگوی ملی سوریه»، که در تاریخ 30 ژانویۀ 2018 در سوچی برگزار شد، نقطۀ عطف مهمی در فراهم کردن زمینه برای فرایند سیاسی به شمار می‌آید؛ به پایبندی خود به پیگیری نتایج این کنگره، که منعکس‌کنندۀ ارادۀ نمایندگان همۀ بخش‌های جامعۀ سوری است، به‌ویژه توافق بر سر تشکیل یک کمیتۀ قانون اساسیِ مورد حمایت دبیرکل سازمان ملل و جامعۀ بین‌المللی، تصریح کردند. آنها پشتیبانی خود از تسهیل آغاز کارِ هر چه سریع‌ترِ این کمیته در ژنو با کمک فرستادۀ ویژۀ دبیرکل سازمان ملل در امور سوریه و با هماهنگی سه کشور ضامن را تکرار کردند؛

از نمایندگان دولت جمهوری عربی سوریه و معارضۀ متعهد به حاکمیت، استقلال، وحدت، تمامیت ارضی و ماهیت غیرقومیِ سوریه و از جامعۀ بین‌المللی خواستند از نتایج کنگرۀ گفتگوی ملی سوریه حمایت کنند؛

بر این باور خود تصریح کردند که مناقشۀ سوریه هیچ راه‌حل نظامی‌ای نداشته، تنها از راه یک فرایند سیاسی همراه با مذاکره می‌توان به آن پایان داد؛

بر ضرورت کمک به سوری‌ها برای بازگرداندن وحدت کشورشان و دستیابی به راه‌حلی سیاسی برای مناقشۀ کنونی از طریق فرایندی فراگیر، آزاد، عادلانه و شفاف با مدیریت و راهبریِ سوری‌ و مبتنی بر ارادۀ آزاد مردم سوریه که منجر به قانون اساسیِ برخوردار از پشتیبانی مردم سوریه و انتخابات آزاد و عادلانه با مشارکت همۀ سوری‌های واجد شرایط و تحت نظارت درستِ سازمان ملل باشد تأکید ورزیدند؛

بر عزم خود مبنی بر ادامۀ همکاری برای نابودی نهایی داعش، جبهةالنصره و همۀ دیگر افراد، گروه‌ها، تشکل‌ها و موجودیت‌های وابسته به القاعده یا داعش در سوریه که از سوی شورای امنیت سازمان ملل شناسایی شده‌اند تصریح کردند و بر موفقیت تلاش‌های جمعیِ خود در راستای مبارزه با تروریسم بین‌الملل تأکید ورزیدند؛

تأکید کردند که در مبارزه با تروریسم، تمایز میان گروه‌های تروریستی مذکور و گروه‌های معارض مسلحی که به رژیم آتش‌بس پیوسته بوده‌اند یا خواهند پیوست از لحاظ جلوگیری از تلفات غیرنظامی حائز بیشترین اهمیت است.

از قطعنامۀ 2401 شورای امنیت سازمان ملل در واکنش به وضعیت وخیم انسانی در سرتاسر سوریه، از جمله در غوطۀ شرقی، یرموک، فوعه و کفریا، استان ادلب، شمال استان حماه، رکبان و رقه استقبال کردند؛ از طرف‌های درگیر قویاً خواستند به مفاد قطعنامۀ مذکور پایبند باشند، از جمله اینکه از نقض آتش‌بس اجتناب ورزند؛

بر عزم مشترک خود مبنی بر تسریع تلاش‌های خود به منظور تضمین آرامش در عرصۀ میدانی و محافظت از غیرنظامیان در مناطق کاهش تنش و تسهیل دسترسیِ سریع، ایمن و نامحدود به این نواحی تأکید کردند؛ همچنین تأکید ورزیدند که طبق مفاد توافقنامۀ مورخ 4 می 2017 ایجاد مناطق کاهش تنش موقتی است؛

از جامعۀ بین‌المللی، به‌ویژه سازمان ملل و سازمان‌های بشردوستانۀ آن، خواستند از طریق ارسال کمک‌های بشردوستانۀ بیشتر، تسهیل مین‌زدایی بشردوستانه، احیای امکانات زیرساختیِ بنیادی، از جمله امکانات اقتصادی و اجتماعی، و حفظ میراث تاریخی، کمک‌های خود به سوریه را افزایش دهد؛

از برگزاری نخستین نشست کارگروه آزادی بازداشت‌شدگان/ربوده‌شدگان و تحویل اجساد و شناسایی مفقودان در تاریخ 15 مارس 2018 در آستانه با مشارکت سه کشور ضامن و سازمان ملل و کمیتۀ بین‌المللی صلیب سرخ استقبال کردند، و بر اهمیت عملکرد مؤثرِ این کارگروه که به ایجاد اعتماد میان طرف‌های درگیر کمک خواهد کرد تأکید کردند؛

تصمیم گرفتند نشست بعدی خود را در جمهوری اسلامی ایران و به دعوت رئیس جمهوری اسلامی ایران، جناب آقای حسن روحانی، برگزار کنند؛

رؤسای جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه مراتب سپاسگزاری صمیمانۀ خود از جناب آقای رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه، را بابت میزبانیِ این نشست سه‌جانبه در آنکارا ابراز داشتند.

انتهای پیام

اتاق خبر انتها

افزودن دیدگاه جدید

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.
x